Tregu shqiptar i automjeteve, historikisht i dominuar nga makinat e përdorura me naftë të importuara nga Gjermania dhe Italia, po kalon një transformim strukturor të paprecedent. Sipas të dhënave të fundit nga Drejtoria e Përgjithshme e Shërbimeve të Transportit Rrugor (DPSHTRR), në gjashtëmujorin e parë të vitit 2026, harta e importeve ka pësuar një zhvendosje të fortë gjeografike dhe teknologjike drejt Azisë, me Korenë e Jugut dhe Kinën që po lënë pas tregjet tradicionale europiane.

Ky ndryshim nuk është thjesht një trend kalimtar, por një lëvizje e nxitur nga rritja eksponenciale e kërkesës për automjete elektrike (EV). Gjatë kësaj periudhe, në Shqipëri u regjistruan rreth 5,700 mjete elektrike — një rritje mbresëlënëse prej 3.4 herë krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit 2025 — duke përbërë tashmë 11% të të gjitha regjistrimeve të reja. Në këtë kontekst, hyrja zyrtare e gjigantit kinez BYD përmes sipërmarrjes së përbashkët "Dream Auto CG" (mes AutoMaster dhe CG Corp Global) pritet të konsolidojë këtë tranzicion, duke sjellë modele të homologuara sipas standardeve të Bashkimit Europian.

Rënia e Europës dhe dominimi i ri aziatik

Për dekada me radhë, blerësi shqiptar ka pasur si pikë referimi tregun gjerman dhe atë italian. Megjithatë, statistikat e gjysmës së parë të vitit 2026 tregojnë një realitet krejt tjetër:

  • Koreja e Jugut udhëheq tregun me rreth 12.3 mijë automjete të regjistruara (25% e totalit), kryesisht mjete të përdorura.
  • Kina renditet e dyta me afro 8,200 mjete (16.9%), duke u fokusuar pothuajse tërësisht tek automjetet e reja.
  • Gjermania dhe Italia kanë zbritur përkatësisht në vendin e tretë dhe të katërt, me 5.8 mijë dhe 5.6 mijë automjete.

Zhvendosja drejt Azisë filloi si një histori çmimesh, por po kthehet me shpejtësi në një histori teknologjie. Prodhuesit kinezë nuk po ofrojnë më vetëm makina ekonomike; ato po hyjnë në treg me bateri të avancuara, sisteme inteligjente dhe nivele të larta komoditeti, duke u prezantuar si një alternativë joshëse: një makinë e re elektrike kineze me çmim të krahasueshëm me një makinë europiane të përdorur.

Në vitin 2025, BYD arriti afro 3,500 automjete të shitura në Shqipëri, nga vetëm 543 një vit më parë. Vetëm në gjashtëmujorin e parë të vitit 2026 janë shitur 3,848 mjete, sipas të dhënave të DPSHTRR-së. Këto janë mjete të prodhuara sipas standardeve të tregut kinez dhe jo modele të homologuara për tregun europian. [ATTRIBUTION: DPSHTRR]

Kjo ecuri reflekton pozicionin global të BYD, e cila në vitin 2025 tejkaloi Teslën duke shitur rreth 2.25 milionë automjete plotësisht elektrike në mbarë botën, krahasuar me 1.64 milionë njësi të kompanisë amerikane. Duke kontrolluar pjesën më të madhe të zinxhirit të prodhimit — nga bateritë te sistemet elektronike — BYD arrin të mbajë kosto tejet konkurruese.

Hyrja zyrtare dhe sfida e homologimit

Deri më tani, rritja e jashtëzakonshme e BYD në Shqipëri është mbështetur kryesisht në importe të pavarura dhe të fragmentuara të mjeteve të destinuara për tregun e brendshëm kinez. Kjo solli sfida të rëndësishme lidhur me garancinë, pjesët e këmbimit, përditësimet e softuerit dhe përputhshmërinë teknike.

Hyrja e "Dream Auto CG" me një showroom të modelit 4S në Vorë synon të zgjidhë pikërisht këto probleme. Duke ofruar modele të homologuara për tregun europian, blerësit do të kenë akses në garanci zyrtare, pjesë origjinale dhe përditësime softuerike. Kjo lëvizje vjen në një kohë kritike, pasi Shqipëria po përgatitet të përafrojë rregullat e regjistrimit me Rregulloren e BE-së 2018/858, e cila kërkon Certifikatën Europiane të Përputhshmërisë (EU CoC) dhe do të kufizojë regjistrimin e mjeteve pa homologim europian.

Analiza e Alb.Markets

Nga këndvështrimi ynë analitik, rritja e importeve kineze dhe zyrtarizimi i BYD në Shqipëri shënojnë fundin e epokës ku "makina gjermane e përdorur" ishte zgjedhja e vetme racionale për familjet shqiptare. Megjithatë, ky tranzicion mbart me vete sfida të rëndësishme që nuk duhen anashkaluar.

Kundërargumenti dhe Rreziqet: Ndërsa mjetet e reja elektrike kineze ofrojnë teknologji të shkëlqyer me çrime konkurruese, kostoja reale e zotërimit (total cost of ownership) mbetet e paqartë. Së pari, zhvleftësimi i këtyre mjeteve në tregun e dytë në Shqipëri është ende i patestuar krahasuar me markat tradicionale gjermane. Së dyti, rrjeti i karikimit në Shqipëri është ende në hapat e parë; pa një infrastrukturë të përhapur të karikimit ultra të shpejtë, premtimet teknologjike të BYD do të mbeten të pashfrytëzuara plotësisht.

Pavarësisht këtyre pengesave, Alb.Markets vlerëson se hyrja zyrtare e markave si BYD dhe rregullat e reja të homologimit do të rrisin sigurinë për konsumatorin dhe do të detyrojnë edhe importuesit tradicionalë europianë të rishikojnë strategjitë e tyre të çmimeve. Shqipëria, me rreth 1.1 milion automjete në qarkullim, është ende larg një elektrifikimi të plotë, por balanca e fuqisë në treg tashmë ka filluar të zhvendoset në mënyrë të pakthyeshme drejt Lindjes.

Përfundimi i Alb.Markets

Hyrja e BYD përmes kanaleve zyrtare dhe rritja e importeve kineze po detyrojnë një riformatizim të tregut shqiptar të automjeteve. Megjithëse sfidat me infrastrukturën e karikimit dhe zhvleftësimin afatgjatë mbeten, tranzicioni drejt mjeteve elektrike aziatike është tashmë një realitet i pakthyeshëm që sfidon dominimin tradicional europian.