Paga mesatare kap 92,150 lekë por 25.8% e punonjësve mbeten në kufirin minimal

Tregu shqiptar i punës po përjeton një rritje të ndjeshme nominale të pagave, por ky zhvillim mbetet i kushtëzuar nga vendimet administrative shtetërore dhe jo nga ndonjë rritje e qëndrueshme e produktivitetit organik në të gjithë sektorët. Sipas të dhënave të fundit nga Instituti i Statistikave (INSTAT), paga mesatare mujore bruto për një të punësuar në Shqipëri arriti në 92,150 lekë gjatë tremujorit të dytë të vitit 2026, duke shënuar një rritje prej 9.8% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit paraardhës.

Ky kërcim është nxitur kryesisht nga rritja e pagës minimale zyrtare, e cila arriti në 50,000 lekë nga 40,000 lekë që ishte më parë, duke shtyrë automatikisht edhe kufirin e pagës maksimale me të njëjtën vlerë prej 10,000 lekësh. Për Alb.Markets, ky format rritjeje tregon se tregu po reagon ndaj presionit rregullator dhe mungesës së krahut të punës, sidomos në sektorët fizikë, por struktura e shpërndarjes së pagave mbetet thellësisht e polarizuar dhe e përqendruar në skaje.

Sektorët dhe profesionet që udhëheqin

Sektorët tradicionalë me vlerë të lartë të shtuar vazhdojnë të mbajnë kryesimin për nga nivelet absolute të pagave. Aktivitetet Financiare dhe të Sigurimit regjistruan një pagë mesatare prej 187,267 lekësh, të ndjekura nga sektori i Informacionit dhe Komunikacionit (TIK) me 143,528 lekë. Sa i përket grup-profesioneve, menaxherët, ligjvënësit dhe drejtorët ekzekutivë udhëheqin me 141,168 lekë, të ndjekur nga specialistët me arsim të lartë me 119,152 lekë.

Nga ana tjetër, rritja më e lartë relative në nivel sektori u shënua në Ndërtim, me një rritje mbresëlënëse prej 22.1%. Sipas profesioneve, rritja më e madhe u vu re te “Zejtarët, artizanët dhe profesione të lidhura me to” me 16.0%, dhe te “Punëtorët (Profesione elementare)” me 15.1%. Kjo rritje e shpejtë në bazën e piramidës profesionale reflekton drejtpërdrejt presionin që vjen nga rritja e pagës minimale ligjore.

Polarizimi i tregut dhe skajet e pagave

Pavarësisht rritjes së mesatares kombëtare, shpërndarja e të punësuarve vijon të mbetet e përqendruar në skajet e intervaleve të pagave, duke treguar mungesën e një shtrese të mesme të konsoliduar. Punonjësit që marrin vetëm pagën minimale përbëjnë ende një pjesë masive prej 25.8% të totalit të të punësuarve në vend. Në skajin tjetër, kategoria e pagave të larta (mbi 120,000 lekë) u zgjerua duke arritur në 17.1%.

Megjithatë, një sinjal pozitiv vjen nga zhvendosja e lehtë e tregut drejt fashave të mesme gjatë tremujorit të dytë të vitit 2026, ku grupi me paga nga 60,001 deri në 120,000 lekë zuri përqindjen më të madhe të rritjes krahasuar me tremujorin paraardhës.

Analiza e Alb.Markets

Rritja dyshifrore e pagave në sektorë si ndërtimi dhe në profesionet elementare nuk duhet të interpretohet thjesht si një histori suksesi ekonomik. Në analizën e Alb.Markets, kjo rritje është kryesisht produkt i dy faktorëve artificialë dhe demografikë: së pari, shtrëngimi administrativ përmes rritjes së pagës minimale me 25% (nga 40 mijë në 50 mijë lekë); dhe së dyti, emigracioni i vazhdueshëm që ka krijuar mungesa akute të krahut të punës në sektorët me kualifikim të ulët, duke i detyruar sipërmarrjet të rrisin ofertat financiare për të mbajtur punëtorët.

Rreziku kryesor i këtij modeli është se rritja e pagave nuk po shoqërohet me një rritje korresponduese të produktivitetit të punës. Kur pagat rriten më shpejt se produktiviteti, bizneset detyrohen të transferojnë këtë kosto shtesë te konsumatori final përmes çmimeve më të larta, duke ushqyer presionet inflacioniste të brendshme. Gjithashtu, fakti që mbi një e katërta e të punësuarve (25.8%) paguhen ende me pagë minimale tregon për një ekonomi që mbështetet ende fort te kostoja e ulët e punës dhe nënvlerësimi i deklarimit të pagave (informaliteti).

Nga ana tjetër, ekziston një argument mbështetës se rritja e pagës minimale dhe maksimale ndihmon në formalizimin e ekonomisë dhe rritjen e të ardhurave nga sigurimet shoqërore dhe tatimi mbi të ardhurat personale. Ky presion mund të shërbejë si një nxitës që bizneset të investojnë në teknologji dhe automatizim për të rritur produktivitetin, në vend që të mbështeten te krahu i lirë i punës. Megjithatë, për sa kohë që struktura mbetet e polarizuar, ky tranzicion drejt një ekonomie me vlerë të lartë të shtuar do të jetë i ngadaltë dhe i dhimbshëm për bizneset e vogla dhe të mesme.