Tregu primar: organizimi i emetimit fillestar

Tregu primar i obligacioneve korporative është vendi ku zhvillohet shitja fillestare e një emetimi. Kompania që dëshiron të marrë hua në treg zakonisht angazhon një bankë investimi për ta këshilluar mbi strukturën e ofertës dhe për ta shpërndarë te investitorët.

Strukturimi i emetimit

Kompania dhe banka vendosin madhësinë e emetimit, rendimentin ose kuponin, maturimin dhe nëse oferta duhet të ndahet në disa tranche. Tranche të ndryshme mund të kenë shuma, maturime dhe norma fikse ose të ndryshueshme të ndryshme.

Kjo strukturë përpiqet të përputhë nevojat e kompanisë me kërkesën e investitorëve. Një kompani mund të kërkojë financim afatshkurtër dhe afatgjatë njëkohësisht, ndërsa investitorët mund të preferojnë pjesë të ndryshme të kurbës së maturimeve.

Mënyrat e nënshkrimit dhe shpërndarjes

Banka e investimit ka disa mënyra për ta menaxhuar shitjen:

• Firm commitment underwriting: banka blen gjithë emetimin dhe merr përsipër rrezikun që të mos e rishesë me çmimin e dëshiruar.
• Best efforts: banka përpiqet t’i shesë obligacionet, por nuk garanton blerjen e gjithë shumës.
• Sindikatë: disa banka bashkëpunojnë për të ndarë rrezikun dhe për ta shpërndarë ofertën.
• Selling groups: grupe të tjera shitjeje mund të ndihmojnë që titujt të arrijnë investitorë institucionalë dhe individualë.

Rregullat për ofertën publike

Kur një kompani emeton obligacione të reja për publikun, oferta i nënshtrohet regjistrimit sipas Securities Act të vitit 1933. Ajo duhet të respektojë edhe Trust Indenture Act të vitit 1939, i cili, sipas materialit, kërkon marrëveshje me një trustee kur emetimi i borxhit kalon 10 milionë dollarë.

Obligacioni publik regjistrohet te Securities and Exchange Commission, SEC. Dokumentacioni zakonisht përfshin:

• pasqyra financiare të certifikuara sipas GAAP të Shteteve të Bashkuara;
• rreziqet e mundshme për investitorët;
• profilin e menaxhimit;
• listën e investitorëve kryesorë;
• tiparet dhe kushtet e obligacionit të propozuar.

Prospekti dhe EDGAR

Emetuesi paraqet prospektin te SEC gjatë regjistrimit. Investitori mund ta gjejë në sistemin EDGAR, së bashku me dokumente të tjera rregullatore.

Prospekti përshkruan obligacionet, përdorimin e të ardhurave dhe çështjet e tjera që duhen vlerësuar përpara blerjes. Ai është burim kryesor për maturimin, kuponin, prioritetin, garancitë, të drejtën e thirrjes dhe faktorët e rrezikut.

Vendosja private

Një kompani mund t’i shesë obligacionet në një vendosje private investitorëve institucionalë të kualifikuar, si kompani investimi, fonde pensionale ose kompani sigurimesh.

Motivi kryesor është zakonisht kostoja më e ulët. Materiali shpjegon se në një vendosje private nuk zbatohen të njëjtat kërkesa për regjistrim në SEC dhe për paraqitjen e financave sipas GAAP që vlejnë për ofertën publike. Kostot e marketingut mund të jenë gjithashtu më të ulëta, sepse marrin pjesë më pak investitorë.

Hapja e librit të porosive

Pasi plotësohen kërkesat dhe krijohet struktura fillestare, banka ose sindikata hap ofertën për investitorët dhe njofton një çmim ose rendiment fillestar. Investitorët paraqesin porositë e tyre dhe madhësia e librit tregon nivelin e kërkesës.

Çmimi mund të ndryshojë gjatë shitjes. Nëse kërkesa është e dobët, mund të ofrohet zbritje ose koncesion më i madh. Nëse interesi është i lartë, obligacionet mund të shiten me çmim më të lartë ose me rendiment më të ulët se udhëzimi fillestar.

Upsizing dhe çmimi final

Kur kërkesa është shumë e madhe, emetimi mund të zmadhohet. Kjo do të thotë se kompania mbledh më shumë para se shuma e planifikuar fillimisht.

Kur procesi përfundon, oferta thuhet se është lançuar dhe shitur me çmimin final. Pas mbylljes, obligacionet hyjnë në tregun sekondar, ku çmimi dhe rendimenti fillojnë të ndryshojnë sipas normave, likuiditetit, kërkesës dhe kreditit të emetuesit.